Home / Những chùm thơ chọn lọc hay nhất / Tế Hanh cùng những thi phẩm dịch của József Attila phần 1

Tế Hanh cùng những thi phẩm dịch của József Attila phần 1

Tế Hanh cùng những thi phẩm dịch của József Attila phần 1

Những thi phẩm dịch của Tế Hanh đã đưa ông lên một tầm cao mới được nhiều người biết đến và ngưỡng mộ. Chặng đường sự nghiệp của ông gắn liền với thơ dịch của nhiều nhà thơ nổi tiếng trên thế giới. Nổi bật nhất chính là của nhà thơ hungary nổi tiếng József Attila. Với toàn bộ thi nghiệp của mình, József Attila đã đề cập – một cách – đến toàn bộ những chủ đề chính của thơ ca và con người: cuộc sống, tình yêu, cái chết, tình mẫu tử, thân phận con người, Tổ quốc, thế giới. Đáng nói là ngoài những đề tài “vĩnh cửu”, thi sĩ còn quan tâm đến nhiều đề tài mới, cấp thời và khi thể hiện chúng, ông đã tránh được những mô-típ sáo mòn, thiên về tuyên truyền, cổ động mà thế hệ các nhà thơ “vô sản” cùng thời với ông thường phạm phải. Nào! Ngay bây giờ mình cùng đón điểm danh lại những thi phẩm dịch xuất sắc này nhé!

An ủi Vigasz

Ne hadd el magad, öregem,

bőröd ne bízd kereskedőre,

ki elád felhőt az egen

s a földön telket vesz belőle.

Inkább segít a kutya szőre

a teríthető betegen,

semhogy magát miértünk törje,

aki sorsunktól idegen.

Magának rág mind, aki rág,

a fogacskák azért fogannak.

S mert éhes rongy vagy, a fogát

elkoldulhatod-e a kannak?

Fázol. Hát mondd, hihetsz-e annak,

ki fűtve lakik öt szobát,

falain havas tájak vannak,

meztelen nők meg almafák?

Hihetsz-e? Szagos kis dorong

édes szivarja s míg mi morgunk,

ő langyos vízben ül s borong,

hogy óh, mi mennyire nyomorgunk!

Ha pincéjébe szenet hordunk,

egy pakli “balkánt” is kibont!

Szivére veszi terhünk, gondunk.

Vállára venni nem bolond…

Bús jószág, ne vetéld magad!

Együtt vágunk a jeges télnek.

A jégből csak lucsok fakad,

de hű társ – éhezők kísérnek.

S ha most a tyúkszemünkre lépnek,

hogy lábunk cipőnkbe dagad,

rajtad is mult. Lásd, harc az élet,

ne tékozold bizalmadat.

Dịch

Bạn ơi, đừng bị lừa

Gửi xương cho tư bản

Muốn có của trên đời

Nó đem trời ra bán

Dễ thấy một con chó

Cứu sống một con người

Hơn thấy thằng giàu có

hạnh phúc loài người

Nó có miệng nó ăn

Răng nó dài lắm đó

Có thể nào khi đói

Tìm thú dữ mượn răng

Anh run lạnh, đừng mong

Một thằng sống bề thế

Vách đầy tranh loã thể

Tranh núi, tranh hoa đào

Anh tin? Điếu thuốc nó

Như cây gậy lên hương

Ta khổ. Nó thản nhiên

Thoả thuê tắm nước ấm

Than sưởi ta đem đến

Bao thuốc nó mở ra

Ta khổ, nó làm ngơ

gì gánh lấy

Đừng bị lừa, anh bạn

Ta bước đến mùa đông

Tuyết sắp tan ra bùn

Bọn khổ mình đoàn kết

Nếu chúng vấp phải ta

Nếu chân ta sưng ra

là tranh đấu

Hãy tin tưởng, bạn à!

Bài hát ru Altató

Lehunyja kék szemét az ég,

lehunyja sok szemét a ház,

dunna alatt alszik a rét –

aludj el szépen, kis Balázs.

Lábára lehajtja fejét,

alszik a bogár, a darázs,

velealszik a zümmögés –

aludj el szépen, kis Balázs.

A villamos is aluszik,

s mig szendereg a robogás –

álmában csönget egy picit –

aludj el szépen, kis Balázs.

Alszik a széken a kabát,

szunnyadozik a szakadás,

máma már nem hasad tovább –

aludj el szépen, kis Balázs.

Szundít a labda, meg a sip,

az erdő, a kirándulás,

a jó cukor is aluszik –

aludj el szépen, kis Balázs.

A távolságot, mint üveg

golyót, megkapod, óriás

leszel, csak hunyd le kis szemed, –

aludj el szépen, kis Balázs.

Tüzoltó leszel s katona!

Vadakat terelő juhász!

Látod, elalszik anyuka.

Aludj el szépen, kis Balázs.

Xem thêm:  Thơ 20/10 – Chùm Thơ Chúc Mừng Ngày 20/10 Hay, Ý Nghĩa Và Dí Dỏm

Dịch

Trời xanh nhắm mắt

Căn nhà nhắm mắt

Đồng cỏ im hơi

Ngủ đi bé ơi

Con muỗi đã ngủ

Con ong cũng ngủ

Tiếng kêu lặng rồi

Ngủ đi bé ơi

Con tàu

Trên bánh xe lăn

Trong mơ còi gọi

Ngủ đi bé ơi

Áo ngủ trên ghế

Chỗ rách cũng thế

Áo không dài thêm

Ngủ đi bé ơi

Rơi rồi viên đạn

Còi ngủ như rừng

Viên kẹo chập chờn

Ngủ đi bé ơi

Em có đất trời

Như có hòn bi

Thành ông khổng lồ

Ngủ đi bé ơi

Em lái máy bay

Hay đi bộ đội

Chăn bầy thú dữ

Mẹ em đã ngủ

Câu hát ngủ rồi

Ngủ đi bé ơi

Bị máy nghiến Munkáshalál

A gép elkapta. Messze fröccsent vére,

Fehéren hullott földre a feje.

(A férgek közt lesz immár a helye.)

S letették kinn az udvar hűs kövére.

Örök lett munkás két kezének éje.

lrígyen nézte sok bús halvány arc,

Az ő kezökben ég tovább a harc:

A sok gyerekszáj vár a kis kenyérre.

Megáll egy percre a dolog zaja,

Elszáll egy ember könnyes sóhaja,

Két éhes gyermek ágyán felriad.

A gép megindul újra zakatolva

S megy minden, mintha mi se történt volna:

A földön még elég ember marad.

Dịch

Bị máy nghiến máu anh tuôn nhiều quá

Anh gục đầu mi mắt nhợt xanh dần

Giòi sẽ phủ người anh mãi mãi

Tấm thân trên đá mát im nằm

Trên tay thợ của anh đêm bất tận

Đôi người buồn thèm của anh

Cuộc tranh đấu nấu nung lòng họ

Bầy con thơ đang chờ đợi bánh ăn

ồn ào một hồi im lặng

Tiếng thở dài thành tiếng nấc nghẹn ngào

Hai đứa bé dậy trên giường đói lả

Máy tiếp theo nhịp điệu ồn ào

Và cứ thế như không có gì tất cả

Trên đời này còn khối những con người

Bóng tối Az árnyékok

Az árnyékok kinyúlanak,

a csillagok kigyúlanak,

föllobognak a lángok

s megbonthatatlan rend szerint,

mint űrben égitest, kering

a lelkemben hiányod.

Mint tenger, reng az éjszaka,

növényi szenvedély szaga

fojtja szoruló mellem.

Végy ki e mélyből engemet,

fogd ki a kéjt, meritsd szemed

hálóját mélyre bennem.

Dịch

Khi bóng tối kéo dài

Khi ngôi sao sáng tỏ

Khi ánh lửa chập chờn

Và em không còn đó

Vắng em cả trời anh

Trống trơn như sa mạc

Đêm như biển dâng lên

Tình như hương rừng ngát

Nhớ em, muốn có em

Anh thấy đầy ngột ngạt

Tấm lưới che mắt em

Đủ cho lòng anh nhớ

Giới thiệu Bevezető

Lidi nénémnek öccse itt,

Batu khán pesti rokona,

kenyéren élte éveit

s nem volt azúrkék paplana;

kinek verséért a halál

öles kondérban főz babot –

hejh burzsoá! hejh proletár! –

én, József Attila, itt vagyok!

Dịch

Đây em của cô Liđi

Bà con xa với vua Mông Cổ

Nhưng một tấm chăn không có

Hai mươi năm sống toàn bánh khô

Để trả công anh về những vần thơ

Thần Chết nấu cho nồi đậu cứng

Này bọn tư bản! Này vô sản!

József Attila là tôi đây

Gửi Flora Flóra

Már két milliárd ember kötöz itt,

hogy belőlem hű állatuk legyen.

De világuktól délre költözik

a szép jóság s a szelid érzelem.

Mindenségüket tartani a fénybe,

mint orvos, ha néz az üvegedénybe,

már nem tudom, megadom magam kényre,

ha nem segítesz nékem, szerelem.

Ugy kellesz, mint a parasztnak a föld,

a csendes eső és a tiszta nap.

Ugy kellesz, mint a növénynek a zöld,

hogy levelei kiviruljanak.

Ugy kellesz, mint a dolgos tömegeknek,

kik daccal s tehetetlenül remegnek,

mert kínjukból jövőnk nem született meg,

munka, szabadság, kenyér s jószavak.

Ugy kellesz nekem Flóra, mint falun

villanyfény, kőház, iskolák, kutak;

mint gyermekeknek játék, oltalom,

munkásoknak emberi öntudat.

Mint minta, mint az erény a szegénybe,

s ez össze-vissza kusza szövevénybe,

társadalmunkba, elme kell, nagy fénybe’,

mely igazodni magára mutat.

Xem thêm:  Bài thơ Tình bạn (Khối Vàng Anh) – Cảm nhận tình bạn dưới đôi mắt trẻ thơ

Dịch

Hai nghìn triệu người đã trói buộc ta

Và muốn biến ta thành con chó gác

Nhưng lòng cao thượng, tình thương, đạo đức

Của loài người đã tếch xa phương

Thế giới kia ta không thể giữ gìn luôn

Như bác sĩ trông nom ống thuốc

Ta bất lực và ta mong ước

Em đến giúp giùm, em yêu quý ta ơi!

Ta cần em như người dân cày

Cần nắng mưa, cần có đất

Ta cần em như cây cần ánh sáng và chất lục

Để đâm chồi nảy lộc thêm lên

Ta cần em như quần chúng thợ

Cần lao động, cần tự do, cần bánh

Và cần an ủi để đương đầu sức mạnh

Vì tương lai mới hé mở mà thôi

Hãy đặt tay em…

Tedd a kezed

homlokomra,

mintha kezed

kezem volna.

Úgy őrizz, mint

ki gyilkolna,

mintha éltem

élted volna.

Úgy szeress, mint

ha jó volna,

mintha szívem

szíved volna.

Dịch

Trán anh em để

Nhẹ bàn tay em

Em ơi, anh ngỡ…

Như là tay anh…

Dù sắp giết anh

Chớ ngừng săn sóc

Chăm anh như thể

Chính là chăm em

Và hãy yêu anh

Yêu trong

Như thể, em là

Tim anh trong ngực.

Hòn đất với hòn đất Rög a röghöz

Jöjj, testvérkém, atyánk, a bujdosó nap

a távol falujába ballagott.

Fönn már kigyujtják üvegét a holdnak,

a hamvas, égi templomablakot.

Fészkében ring a száz cikázó fecske,

szívemben minden mámoros szavad.

Reszket – mint ujjunk – mind a levelecske

és röghöz szorul a rög és tapad.

Egymás mellett mi is rögök vagyunk most,

minket a gyönge, friss vetés szeret.

Jöjj, kedvesem, tested lelkembe hullasd,

bennünk a föld barázdát rejteget.

Az est sötét báránya ballagóba,

feketébb hulló selyemgyapja már.

És szőke hajad mintha mező volna,

mit teljesen betölt a holdsugár.

Dịch

Đến đây em, em yêu – Mặt trời

Đã chậm chậm trở về làng xa vắng

Trên vòm cao mảnh trăng lấp lánh

Như tấm cửa nhà thờ giữa khoảng trời sương

Con chim én đung đưa trong tổ

Lời nói em say thấm cả người anh

Như ngón tay chúng ta, những chiếc lá run rẩy

Hòn đất dính vào hòn đất, biết bao tình

Hai chúng ta giống như hai hòn đất

Ta biết rằng bông lúa mát dịu yêu ta

Đến đây em, trong hồn anh, tấm thân em cuộn lại

Đất sẽ phủ những đường cày trong tận thịt da

Ban đêm như con cừu đen đã đến

Sợi len dịu dàng rơi xuống sẫm màu thêm

Mái tóc vàng em giống như đồng lúa

Mà mặt trăng rọi những ánh êm đềm.

Không đề Töredékek

Állás nélkül élek, akár a madár,

idestova másfél esztendeje már.

Vásárcsarnok nyirkos boltjai alatt

hordott ölem nyálkás, bő kosarakat.

Mintha fojtogatnék, eltorzult kezem

deresen hüvöslő drótköteleken.

Voltam könyvügynök, ki nem olvas, de ád

Móriczot, Shawt, Barbusse-t, Cocteaut meg Zolát.

Kerek kenyerek közt vékony kenyeres,

ki száz karajt ád el, mig egyet keres

Nem volt szalonnám s min piritnám, tüzem,

lucskos padon háltam, harmatos füvön.

Xem thêm:  Khoảng Trời Hố Bom (Lâm Thị Vỹ Dạ) – “Xẻng tay mà viết nên trang sử hồng”

Dịch

Tôi như chim gãy cánh

Đã mười tám tháng rồi

Trong hang chợ bãi biển

Tôi đội những thùng cá nặng

Tôi kéo những dây thừng

Trong dòng Đa-nuýp lạnh run

Tôi đem đi bán mà không đọc

Moricz, Shaw, Zola, Cocteau, Barbusse

Tôi đem bánh đi bán

Nhìn người ăn mà thèm

Tôi không nhà không cửa

Ngủ trên cỏ đêm đêm

Kỷ niệm thoáng qua Könnyű emlékek

Könnyű emlékek, hová tüntetek?

Nehéz a szívem, majdnem zokogok.

Már nem élhetek meg nélkűletek,

már nem fog kézen, amit megfogok.

Egy kis játékot én is érdemelnék, –

libbenjetek elő, ti gyönge pillék!

Emlékek, kicsi ólomkatonák,

kikért annyira sóvárogtam én

s akiknek egyengettem szuronyát –

törökök, búrok, gyüljetek körém!

Kis ágyúk, ti is álljatok föl rendben!

Nehéz a szívem. Védjetek meg engem!

Dịch

Kỷ niệm thoáng qua, các ngươi trốn đi đâu?

Tim đau nhói ta tưởng chừng muốn khóc

Không có các ngươi ta làm sao sống được

Cái ta muốn cầm đã giữa ngón tay trôi

Phải chăng ta cũng có một thứ đồ chơi?

Những mong manh, quanh ta hãy múa

Kỷ niệm thoáng qua, những anh lính chì

Ngày thuở nhỏ ta mãi đòi chẳng có

Ta nâng súng lên cho các anh

Tất cả các anh, người Bô-e hay người Thổ

Các anh hãy sắp thành đội ngũ

Và hãy dàn trận đi, hỡi những khẩu đại bác

Trái tim ta đau. Các ngươi hãy đến chở che ta

Lợi nhuận Haszon

Dagassz gázlángnál kenyeret,

vagy égess lukas, vörös téglát;

törje kapa a tenyered;

áruld magad, míg leng a szoknyád;

feküdj hanyatt és deszkázz aknát;

cipelj zsákot a piacon;

tanulj, vagy ne tanulj ki szakmát –

itt állsz és ott ül a haszon.

Öblíts benzinben selymeket;

szedd guggolva a vörös hagymát;

ölj kecskét, amely rád mekeg;

jól szabj, hogy álljon jól a nadrág;

csak rajta, mikor abbahagynád!

Kirugnak s mit nyerhetsz azon?

Koldulsz? Betörsz? A rend lecsap rád –

itt állsz és ott ül a haszon.

Költsél epedő verseket;

pácolj prágai módra sonkát;

gyűjts gyógynövényt; fejts kőszenet;

vezess főkönyvet s rejtsd a titkát;

viselj aranyzsinóros sapkát;

élj Párizsban vagy Szatymazon, –

mire a béredet kikapnád,

itt állsz és ott ül a haszon.

Attila, folytatnám, de unnád;

tudod, hogy nem élsz lazacon –

vagy ténferegsz, vagy adnak munkát

s itt állsz és ott ül a haszon.

Dịch

Nhào nặn bánh trong khói

Nung gạch trong lò sâu

Cuốc đất, tay sần đau

Bán mình đến rách váy

Đào than lưng sém cháy

Khuân hàng ra chợ đông

Có nghề hay chơi ngông

Lợi nhuận về tư bản

Ngâm tơ trong nước thuốc

Nhổ hành cúi khom lưng

Cắt may những áo quần

Thọc huyết dê làm thịt

Làm đi, đừng càu nhàu

Người ta đuổi thì sao?

Ăn trộm rồi đi tù

Lợi nhuận về tư bản

Làm bài thơ mộng mơ

Bán thịt hay hái thuốc

Vào hầm kéo than ra

Đừng nói ai đọc sách

Đội cái mũ xộc xệch

Ở khắp chốn tha phương

Khi anh nhận đồng lương

Lợi nhuận về tư bản

Vô sản ơi, phải nói!

Món ngon không béo người

Chúng còn ngự trên đời

Lợi nhuận về tư bản

Ngoài thơ, Tế Hanh còn dịch nhiều tác phẩm của các nhà thơ lớn trên thế giới, viết tiểu luận phê bình văn học, thơ thiếu nhi. Ông được tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật năm 1996 được nhiều người ca ngợi và ngưỡng mộ. Ông chính là một hình mẫu tiêu biểu để thế hệ nhà thơ trẻ noi theo. Mời các bạn đón xem phần 2 vào một ngày gần nhất. Cảm ơn đã theo dõi bài viết của chúng tôi nhé!

Theo Thuvientho.com

Check Also

Ảnh minh họa (nguồn internet)

Top 20 Bài thơ hay viết tặng cho những người sinh nhật tháng 12

Tháng mười hai, tháng cuối cùng của một năm dài đầy những biến động và …

Nhận thông báo qua email
Nhận thông báo cho
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments