Home / Những chùm thơ chọn lọc hay nhất / Thi phẩm Trường Hận Ca đặc sắc được yêu thích nhất của Bạch Cư Dị

Thi phẩm Trường Hận Ca đặc sắc được yêu thích nhất của Bạch Cư Dị

Thi phẩm Trường Hận Ca đặc sắc được yêu thích nhất của Bạch Cư Dị

Trường Hận Ca là một thi phẩm xuất sắc vang danh của nhà thơ Bạch Cư Dị. Ông là thi nhân tiêu biểu nhất giai đoạn cuối đời Đường, là một trong những nhà thơ hàng đầu của lịch sử Trung Quốc. Người ta chỉ xếp ông sau Lý Bạch và . Chủ trương thơ ca của ông giản dị để dân chúng đều hiểu được. Không những thế, tình cảm, tư tưởng phải giàu tính nhân dân, nói được nỗi lòng của mọi người trước thế sự. Thơ ông giàu tính trữ tình đặc sắc được bạn đọc . Ngay , mình cùng nhau đón xem bài thơ Trường Hận Ca nổi bật cho phong cách thơ ông nhé!

Trường hận ca 長恨歌

漢皇重色思傾國,

御宇多年求不得。

楊家有女初長成,

養在深閨人未識。

天生麗質難自棄,

一朝選在君王側。

回眸一笑百媚生,

六宮粉黛無顏色。

春寒賜浴華清池,

溫泉水滑洗凝脂。

侍兒扶起嬌無力,

始是新承恩澤時。

雲鬢花顏金步搖,

芙蓉帳暖度春宵。

春宵苦短日高起,

從此君王不早朝。

承歡侍宴無閑暇,

春從春遊夜專夜。

後宮佳麗三千人,

三千寵愛在一身。

金星妝成嬌侍夜,

玉樓宴罷醉和春。

姊妹弟兄皆列士,

可憐光彩生門戶。

遂令天下父母心,

不重生男重生女。

驪宮高處入青雲,

仙樂風飄處處聞。

緩歌慢舞凝絲竹,

盡日君王看不足。

漁陽鼙鼓動地來,

驚破霓裳羽衣曲。

九重城闕煙塵生,

千乘萬騎西南行。

翠華搖搖行復止,

西出都門百餘里。

六軍不發無奈何,

宛轉蛾眉馬前死。

花鈿委地無人收,

翠翹金雀玉搔頭。

君王掩面救不得,

回看血淚相和流。

黃埃散漫風蕭索,

雲棧縈紆登劍閣。

峨嵋山下少人行,

旌旗無光日色薄。

蜀江水碧蜀山青,

聖主朝朝暮暮情。

行宮見月傷心色,

夜雨聞鈴腸斷聲。

天旋地轉迴龍馭,

到此躊躇不能去。

馬嵬坡下泥土中,

不見玉顏空死處。

君臣相顧盡霑衣,

東望都門信馬歸。

歸來池苑皆依舊,

太液芙蓉未央柳。

芙蓉如面柳如眉,

對此如何不淚垂。

春風桃李花開日,

秋雨梧桐葉落時。

西宮南內多秋草,

落葉滿階紅不掃。

梨園子弟白髮新,

椒房阿監青娥老。

夕殿螢飛思悄然,

孤燈挑盡未成眠。

遲遲鐘鼓初長夜,

耿耿星河欲曙天。

鴛鴦瓦冷霜華重,

翡翠衾寒誰與共。

悠悠生死別經年,

魂魄不曾來入夢。

臨邛道士鴻都客,

能以精誠致魂魄。

為感君王輾轉思,

遂教方士殷勤覓。

排空馭氣奔如電,

升天入地求之遍。

上窮碧落下黃泉,

兩處茫茫皆不見。

忽聞海上有仙山,

山在虛無縹緲間。

樓閣玲瓏五雲起,

其中綽約多仙子。

中有一人字太真,

雪膚花貌參差是。

金闕西廂叩玉扃,

轉教小玉報雙成。

聞道漢家天子使,

九華帳裡夢魂驚。

攬衣推枕起徘徊,

珠箔銀屏迤邐開。

雲鬢半偏新睡覺,

花冠不整下堂來。

風吹仙袂飄飄舉,

猶似霓裳羽衣舞。

玉容寂寞淚闌干,

梨花一枝春帶雨。

含情凝睇謝君王,

一別音容兩渺茫。

昭陽殿裡恩愛絕,

蓬萊宮中日月長。

回頭下望人寰處,

不見長安見塵霧。

唯將舊物表深情,

鈿合金釵寄將去。

釵留一股合一扇,

釵擘黃金合分鈿。

但教心似金鈿堅,

天上人間會相見。

臨別殷勤重寄詞,

詞中有誓兩心知。

七月七日長生殿,

夜半無人私語時。

在天願作比翼鳥,

在地願為連理枝。

天長地久有時盡,

此恨綿綿無絕期。

Trường hận ca

Hán hoàng trọng sắc tư khuynh quốc

Ngự vũ đa niên cầu bất đắc

Dương gia hữu nữ sơ trưởng thành

Dưỡng tại thâm khuê nhân vị thức

Thiên sinh lệ chất nan tự khí

Nhất triêu tuyển tại quân vương trắc

Hồi mâu nhất tiếu bách mị sinh

Lục cung phấn đại vô nhan sắc

Xuân hàn tứ dục Hoa Thanh trì

Ôn tuyền thuỷ hoạt tẩy ngưng chi

Thị nhi phù khởi kiều vô lực

Thuỷ thị tân thừa ân trạch thì

Vân mấn hoa nhan kim bộ dao

Phù dung trướng noãn độ xuân tiêu

Xuân tiêu khổ đoản nhật cao khởi

Tòng thử quân vương bất tảo triều

Thừa hoan thị yến vô nhàn hạ

Xuân tòng xuân du dạ chuyển dạ

Hậu cung giai lệ tam thiên nhân

Tam thiên sủng ái tại nhất nhân

Kim ốc trang thành kiều thị dạ

Ngọc lâu yến bãi tuý hoà xuân

Tỷ muội huynh đệ giai liệt thổ

Khả liên quang thái sinh môn hộ

Toại linh thiên hạ phụ mẫu tâm

Bất trọng sinh nam trọng sinh nữ

Ly cung cao xứ nhập thanh vân

Tiên nhạc phong phiêu xứ xứ văn

Hoãn ca mạn vũ ngưng ty trúc

Tận nhật quân vương khan bất túc

Ngư Dương bề cổ động địa lai

Kinh phá Nghê thường vũ y khúc

Cửu trùng thành khuyết yên trần sinh

Thiên thặng vạn kỵ tây nam hành

Thuý hoa dao dao hành phục chỉ

Tây xuất đô môn bách dư lý

Lục quân bất phát vô nại hà

Uyển chuyển nga mi mã tiền tử

Hoa điền uỷ địa vô nhân thu

Thuý kiều, kim tước, ngọc tao đầu

Quân vương yểm diện cứu bất đắc

Hồi khan huyết lệ tương hoà lưu

Hoàng ai tản mạn phong tiêu tác

Vân sạn oanh vu đăng Kiếm Các

Nga My sơn hạ thiểu nhân hành

Tinh kỳ vô quang nhật sắc bạc

Thục giang thuỷ bích Thục sơn thanh

Thánh chủ triêu triêu mộ mộ tình

Hành cung kiến nguyệt thương tâm sắc

Dạ vũ văn linh trường đoạn thanh

Thiên tuyền địa chuyển hồi long ngự

Đáo thử trừ trừ bất nhẫn khứ

Mã Ngôi pha hạ nê thổ trung

Bất kiến ngọc nhan không tử xứ

Quân thần tương cố tận triêm y

Đông vọng đô môn tín mã quy

Quy lai trì uyển giai y cựu

Thái Dịch phù dung Vỵ Ương liễu;

Phù dung như diện liễu như mi

Đối thử như hà bất lệ thuỳ

Xuân phong đào lý hoa khai nhật

Thu vũ ngô đồng diệp lạc thì

Tây Cung, Nam Nội đa thu thảo

Lạc diệp mãn giai hồng bất tảo

Lê viên đệ tử bạch phát tân

Tiêu Phòng a giám thanh nga lão

Tịch điện huỳnh phi tứ tiễu nhiên

Cô đăng khiêu tận vị thành miên

Trì trì chung cổ sơ trường dạ

Cảnh cảnh tinh hà dục thự thiên

Uyên ương ngoã lãnh sương hoa trọng

Phỉ thuỷ khâm hàn thuỳ dữ cộng

Du du sinh tử biệt kinh niên

Hồn phách bất tằng lai nhập mộng

Lâm Cùng đạo sĩ Hồng Đô khách

Năng dĩ tinh thành trí hồn phách

Vị cảm quân vương triển chuyển tư

Toại giao phương sĩ ân cần mịch

Bài không ngự khí bôn như điện

Thăng thiên nhập địa cầu chi biến

Thượng cùng bích lạc hạ hoàng tuyền

Lưỡng xứ mang mang giai bất kiến

Hốt văn hải thượng hữu tiên sơn

Sơn tại hư vô phiếu diểu gian

Lâu các linh lung ngũ vân khởi

Kỳ trung xước ước đa tiên tử

Trung hữu nhất nhân tự Thái Chân

Tuyết phu hoa mạo sâm si thị

Kim khuyết tây sương khấu ngọc quynh

Chuyển giao Tiểu Ngọc báo Song Thành

Văn đạo Hán gia thiên tử sứ

Cửu hoa trướng lý mộng hồn kinh

Lãm y thôi chẩm khởi bồi hồi

Châu bạc ngân bình di lý khai

Vân kết bán thiên tân thuỵ giác

Hoa quan bất chỉnh há đường lai

Phong xuy tiên duệ phiêu phiêu cử

Do tự Nghê Thường vũ y vũ

Ngọc dung tịch mịch lệ lan can

Lê hoa nhất chi xuân đới vũ

Hàm tình ngưng thế tạ quân vương

Nhất biệt tâm dung lưỡng diểu mang!

Chiêu Dương điện lý ân ái tuyệt

Bồng Lai cung trung nhật nguyệt trường

Hồi đầu hạ vọng nhân hoàn xứ

Bất kiến Trường An kiến trần vụ

Duy tương cựu vật biểu thâm tình

Điến hạp kim hoa ký tương khứ

Thoa lưu nhất cổ, hạp nhất phiến

Thoa tích hoàng kim hạp phân điến

Đãn giao tâm tự kim điến kiên

Thiên thượng nhân gian hội tương kiến

Lâm biệt ân cần trung ký từ

Từ trung hữu thệ lưỡng tâm tri:

Thất nguyệt thất nhật Trường Sinh điện

Dạ bán vô nhân tư ngữ thì

“Tại thiên nguyệt tác tỷ dực điểu

Tại địa nguyện vi liên lý chi”

Thiên trường địa cửu hữu thì tận

Thử hận miên miên vô tuyệt kỳ

Xem thêm:  Tuyển tập thơ Bùi Huy Bích hay và nổi tiếng nhất (Phần 1)

Dịch nghĩa

Vua Hán trọng sắc đẹp, muốn có một người nghiêng nước nghiêng thành

Ở ngôi bao năm tìm kiếm không được

Họ Dương có cô gái mới lớn lên

Nuôi dạy ở nơi buồng the, người ngoài chưa ai biết

Vẻ đẹp trời sinh khó tự bỏ hoài,

Một sớm được tuyển vào bên vua

Mỗi lần ngoành mặt, nhoẻn cười lộ ra trăm vẻ đáng yêu

Sáu cung son phấn không còn ai đáng gọi là có nhan sắc nữa

Tiết xuân lạnh, được tắm ở hồ Hoa Thanh

Suối ấm, nước trơn dội trên da trắng mịn như mỡ đông

Thị tỳ nâng dậy, yếu mềm như không còn sức nữa

Ấy là lần được thấm nhuần ơn vua

Tóc mây, mặt hoa, những chuỗi ngọc trên đầu rung rinh

Trướng phù dung ấm trải qua đêm xuân

Bực nỗi đêm xuân ngắn ngủi, mặt trời lên cao rồi mới dậy

Từ đấy vua không ra coi chầu sớm nữa

Khi mua vui, khi hầu tiệc, chẳng lúc nào ngơi

theo đi chơi xuân, đêm nào cũng là đêm riêng của nàng với vua

Gái đẹp nơi hậu cung hàng ba ngìn người,

Tình yêu thương đối với ba ngìn người ấy nay trút cả vào mình nàng

Nơi nhà vàng, trang hoàng xong, là chỗ của những đêm hầu hạ nũng nịu

Tiệc lầu ngọc, tan rồi là buổi say sưa với cả chiều xuân êm ái!

Chị em, anh em đều đước cắt đất phong quan

Thương thay! Một mình làm vẻ vang cho cả nhà cả họ!!

Khiến cho lòng những người làm cha mẹ trong thiên hạ

Quý sinh con gái hơn sinh trai

Cung điện trên núi Ly Sơn cao vút mây xanh

Khúc nhạc tiên theo gió đưa đi, nơi nơi nghe tiếng

Giọng ca trầm trầm, điệu múa khoan hoà với tiếng đàn tiếng sáo

Suốt ngày vua xem không xuể

Tiếng trống trận Ngư Dương bỗng dậy đất kéo đến

Làm cho điệu múa Nghê thường vũ y tan tác kinh hoàng

Chín lần thành khuyết, khói bụi mịt mù

Ngìn cỗ xe, muôn cỗ ngựa chạy về tây nam

Tàn thắm, cờ hoa ngả nghiêng dùng dằng

Đi ra phía tây, khỏi cổng thành được hơn trăm dặm

Bỗng sáu quân không chịu tiến, tình thế khó xong

Gái mày ngày phải quằn quại chết trước đầu ngựa

Bông hoa vàng, cành thuý kiều, hình kim tước và trâm ngọc cài đầu

Rơi rắc trên mặt đất chẳng còn ai nhặt

Cứu không nổi, vua đành bưng mặt

Khi nhìn lại, máu pha nước mắt đã chảy ròng ròng

Bụi vàng tản mát bay, gió hiu hắt thổi

Những đợt thang mây vẫn uốn khúc cheo leo tren núi Kiếm Các

Dưới chân núi Nga My (ở tỉnh Tứ Xuyên ngày nay) thưa thớt người đi

Bóng cờ ủ rũ, ánh mặt trời bạc phếch

Sông đất Thục (nay là tỉnh Tứ Xuyên) biếc, núi đất Thục xanh

Tình vua nhớ nhung hết sớm lại chiều

Ánh trăng nơi hành cung, trông những đau lòng

Tiếng kiểng lúc đêm mưa, nghe càng đứt ruột

Trời xoay đất chuyển, xe rồng (xe của vua) lại

Tới đó (chỉ bãi Mã Ngôi, nơi Dương Quí Phi chết) dùng dằng không nỡ dời chân

Trong đống đất bùn, trên bãi Mã Ngôi

Mặt ngọc nào thấy đâu, còn trơ chỗ thác uổng!

Vua tôi nhìn nhau, ai nấy lệ rơi thấm áo

Hướng về phương đông, phía cổng thành mặc cho vó ngựa quen đường lững thững bước về

Tới nơi, ao vườn vẫn nguyên như cũ

Sen hồ Thái Dịch, liễu cung Vị Ương,

Thấy hoa sen, nhớ đến mặt nàng, thấy lá liễu, nhớ lông mày nàng

Trước cảnh ấy, cầm sao được giọt lệ!

Những buổi gió xuân, đào lý nở hoa

Những lúc mưa thu, ngô đồng rụng lá

Đền Tây Cung, điện Nam Nội cỏ thu mọc đầy

Lá rụng tơi bời, đỏ thềm không ai quét

Bọn con em nơi lê viên tóc đà nhuốm bạc

Lũ thái giám, thị tỳ chốn Tiêu Phòng cũng đã già rồi

Trước điện, buổi tối, cái đóm bay, cảnh tình lặng ngắt

Ngọn đèn vò võ khêu đã hết bấc, giấc mộng vẫn chưa thành

Tiếng trống cầm canh chầm chậm của đêm mới bắt đầu dài

Ánh sao lấp lánh trên sông Ngân lúc trời sắp sáng

Lớp sương nặng phủ trên mái ngói uyên ương giá ngắt

Tấm chăn cánh trả, lạnh như tiền, chung đắp cùng ai?

Kẻ khuất người còn đã hơn năm trời đằng đẵng

Hồn phách chưa từng gặp nhau trong giấc chiêm bao

Một đạo sĩ ở Lâm Cùng, đến chơi Hồng Đô

Có phép thuật tinh thành gọi được hồn phách người chết

Vì cảm nỗi lòng vua nhớ nhung trằn trọc

Mới sai phương sĩ (đạo sĩ) hết lòng tìm kiếm:

Xé tầng mây, cưỡi làn gió, đi nhanh như chớp

Lên trời, xuống đất, tìm khắp mọi nơi

Trên từ mây biếc, dưới đến suối vàng

Cả hai nơi đều mênh mang không thấy

Chợt nghe ở ngoài bể cổ có ngọn núi tiên

Núi rập rờn trong khoảng hư vô huyền ảo

Lầu gác lộng lẫy, năm thức mây lồng

Có bao nàng tiên thướt tha yểu điệu

Trong đó, một nàng tên gọi Thái Chân

Da tuyết, mặt hoa na ná giống

Gõ cửa ngọc mái tây nơi kim khuyết

Nhờ Tiểu Ngọc, truyền bảo đến Song Thành (tên hai tiên nữ)

Nghe có sứ vua Hán tới

Trong màn cửa hoa giật mình tỉnh giấc

Khép áo, đẩy gối, bồi hồi trở dậy

Cánh rèm châu, bức mành bạc từ từ mở ra

Bối tóc mây hơi lệch, vẻ còn ngái ngủ

Mũ hoa đội chưa ngay, vội bước xuống thềm

Gió thổi, vạt áo nhẹ nhẹ bay

Hệt như lúc đang múa khúc Nghê thường y vũ

Vẻ ngọc , vắn dài hàng lệ,

Một cành hoa lệ đẫm hạt mưa xuân

Đăm đăm khoé mắt, nghẹn ngào “Đa tạ lòng quân vương”

“Một lần từ biệt đôi ngả cách mặt khuất lời

“Tình ân ái ở Chiêu Dương thế là đoạn tuyệt

“Ngày tháng trong cung Bồng Lai dài đằng đẵng

“Ngoảnh mặt nhìn xuống cõi đời

“Không ktháy Trường An, chỉ thấy bụi trần mù mịt

“Nay xin mượn vật cũ để tỏ chút tình thâm

“Chiếc hộp khảm, cành kim thoa, gửi mang về giúp

“Thoa để lại một nhành, hộp để lại một mảnh

Thoa bẻ nhánh vàng, hộp chia mảnh khảm

Chỉ nguyệt tấm lòng bền như vàng như khảm

“Kẻ trên đời, người trần thế sẽ còn gặp nhau!

Lúc sắp từ biệt còn ân cần nhắc gửi mấy lời

Trong đó có lời thề riêng, chỉ hai tấm lòng được biết

Đó là đêm mồng bảy tháng bày, tại điện Trường Sinh

Nửa đêm, người vắng, thề riêng với nhau:

“Ở trên trời nguyện làm chim liền cánh,

Ở dưới đất nguyện làm cây liền cành”

Trời đất dài lâu cũng có lúc hết

Hận này đằng dặc, không thủa nào cùng!

Xem thêm:  Tháp cánh tiên - Thanh Trắc Nguyễn Văn

Trường Hận Ca là một thi phẩm nổi tiếng của nhà thơ Bạch Cư Dị. Bài thơ này được đông đảo bạn đọc biết đến và đánh giá cao. Với ngòi bút tài hoa, nhà thơ đã làm nên một thi phẩm độc đáo, giàu sâu sắc. Hiện nay, Trường Hận Ca vẫn vẹn nguyên giá trị và được ca tụng. Cảm ơn các bạn đã theo dõi bài viết này của chúng tôi!

Theo Thuvientho.com

Check Also

Ảnh minh họa (nguồn internet)

Top 20 Bài thơ hay viết tặng cho những người sinh nhật tháng 12

Tháng mười hai, tháng cuối cùng của một năm dài đầy những biến động và …

Nhận thông báo qua email
Nhận thông báo cho
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments