Home / Chùm thơ chọn lọc / Trọn Bộ Tập Thơ “Ánh Sáng Và Phù Sa” – Chế Lan Viên (P3)

Trọn Bộ Tập Thơ “Ánh Sáng Và Phù Sa” – Chế Lan Viên (P3)

Trọn Bộ Tập Thơ “Ánh Sáng Và Phù Sa” – Chế Lan Viên (P3)

Thơ Chế Lan Viên gần gũi với mọi người, từ chủ đề đến lời thơ mộc mạc, giản dị. Tập thơ: “Ánh Sáng Và Phù Sa” là một trong những tâm huyết để đời của ông, những vần thơ trong trẻo, khỏe khoắn đi cùng với thời gian. Bài viết dưới đây, chúng tôi tiếp tục chia sẻ phần 3 của tập thơ nhé. Cùng nhau chia sẻ cảm nhận riêng của tác phẩm này nhé, các bạn!

Ngoảnh Lại Mười Lăm Năm

Giữa lúc tôi đi học

Thì thân anh tội tù

Nước buồn, chia tiếng khóc

Hai đứa cùng

Anh thấy trước ngày mai

Cờ hồng treo trước ngõ

Đất mình, dân mình chủ

Lũ chó dê chạy dài

Viết câu thơ sáng trời

Giữa nhà lao bóng phủ

Tìm đường cho lịch sử

Qua hai hàng cùm xai

Tôi nhìn ra tha ma

Hay quay vào trang sách

Ôi! dân Chàm nước mắt

Kiếp dân mình đâu xa!

Tôi viết dòng nước chảy

Khóc thời gian hủy hoại

Khi đã buồn hiện tại

Thì quay về tháp xưa

Quay mặt chẳng quay lòng

Vẫn ước mơ đời hồng

Đọc thơ anh trong tối

Vẫn đợi ngày thành công

Một lòng nhưng hai ngả

Hai sông thơ hai dòng

Anh sông Hồng, sông Mã

Gầm reo trong đạn lửa

Biến thân mình màu mỡ

Thành cánh đồng nuôi dân

Tôi như con sông Thương

Chảy lòng mình thương nhớ

Đánh đắm cả thuyền mình

Trong cuộc đời tại chỗ

Như Tô Lịch mỏi mòn

Thời gian muốn lấp bùn

Nơi thuyền xưa vua đậu

Giờ rũ lá môn con

Tất cả ảnh hình anh

Là tấm hình truy nã

Giặc treo giá đầu tường

Giặc yết ngoài cổng phủ

Tất cả tuổi tên anh

Là số tù nhục nhã

Giặc cấm cả thơ anh

Không vào văn học sử

Chỉ còn có tình dân

Thương anh thầm nhắc nhủ

Chỉ còn có phong trào

Mà thơ anh châm lửa

Đảng đi đường gian khổ

Ôi, con đường vô danh!

Còn tôi mang tuổi tên

Như áo chèo phường trọ

Đội những mũ triều thiên

Tự mình bôi xanh đỏ

Tôi đi giữa lòng mình

Mà mình không hiểu nữa

Tôi đi giữa siêu hình

Như đất này lợm mửa

Trời xanh màu cứu khổ

Tôi lao vào trời xanh

Thế rồi Cách mạng về

Cờ hồng bay cả nước

Cờ hồng anh báo trước

Ở lời thơ xưa kia

Cờ trên triệu mái tranh

Nuôi Đảng ngày bí mật

Trên cổng phủ, trên thành

Hôm qua còn sấp mặt

Trên cả tháp siêu hình

Thơ tôi về ẩn nấp

Nay dậy hồn dân tộc

(Trời xanh thành thuốc độc)

Đập nát buồn trời xanh…

Ôi, tháng Tám sông Hương

Phòng Việt Minh Trung Bộ

Mùa thu, hoa phượng còn

Lần đầu ta gặp gỡ

Huế như bừng mắt mở

Cờ hồng bay Ngọ Môn

Gặp anh lần thứ nhất

Lòng im mà tưởng khóc

Nhớ hình truy nã anh

Còn hao hao dáng mặt

Ôi đôi má gầy gầy

Máu chưa hồng lại sắc

Đôi bàn tay gần gầy

Giặc cùm trong khóa chặt

Tôi nắm đôi bàn tay!

Thương đời anh gian lao

Mừng nước nhà độc lập

Tiếc ngày qua đã mất

Giận mình xa phong trào

Rồi anh dắt tôi đi

Lên đường thơ cách mạng

Bóng đêm vẫn không ngừng

Tấn công vào ánh sáng

Đi xa, về hóa chậm

Biết bao là nhiêu khê!

Rồi Kontum, Lao Bảo

Xưa nơi anh tội tù

Giờ tôi đi chiến dịch

Súng đạn quen hồn thơ

Tôi lại về trong dân

Xưa anh từng nương náu

Hiểu lại từng giá máu

Nuôi mình làm nên văn

Tôi trở lại lòng mình

mình cũng hiểu

Hiểu đúng sắc trời xanh

Khi dẹp tàn giông bão

Hiểu giá làn gươm báu

Sau mỗi lần đấu tranh

Hiểu mình và hiểu người

Hiểu đời và hiểu Đảng

Tôi góp phần ánh sáng

Tôi làm chủ hồn tôi

Ngoảnh lại mười lăm năm

Cùng thơ anh chung dòng

Mười một năm đồng chí

Chung ngọn cờ công nông

Vẫn buồn câu chuyện cũ

Tự ngày Quy Nhơn nọ

“Sao tôi vui đi học

Trong lúc anh tội tù?

Có anh chăng trong ngục

Ở bên đường tôi qua?

Có anh từng đến quét

tôi xưa?

Mà lòng tôi không biết

Mà óc tôi không ngờ

Có bao giờ anh gọi

Mà tai tôi ?”

Nay đã đứng trong lòng của Đảng

Vẫn thẹn mình thủa hãy còn xa

Muốn quay trở lại thời gian cũ

Ôm thương đời bạn giữa lòng ta

Ngô thuốc độc ngợi ca máy chém

Tiếng vọng trong gió:

Xứ “ông” Diệm cộng hoà

Việt gian thành chí sĩ

Chúng nó mua máy Mỹ

Về cắt đầu dân ta…

Tiếng Ngô thuốc độc:

Ngô bảo: giết người là trọng đại

Việc máu Ngô xem như việc nhà

Huống nữa nay làm nên Tống thống

Giết người, không thể giết qua loa

Lối chém Nam Triều khá hủ hậu

Nhiều gươm mà ít kiếm ra máu

Nước mình tiếng thế nhưng đông dân

Giết người, máu phải cho đầy chậu

Quan Mỹ ngày nay vốn đại tài

Xoẹt qua một lúc, chục đầu rơi

Tính xem! Mười máy kia cùng chém

Ngô có ngay một trăm nụ cười

Đã chém còn bày lắm khó khăn

Pháp trường với không phải pháp trường!

Đâu là Tổ quốc, đấy, Ngô chém

Nơi nào chẳng kiếm được đầu dân!

Chém kiểu Ngô đây quả rất tiện

(Ưu tiên cho những đầu kháng chiến)

Ngô thề có trời, Ngô thương dân

Máy đến tận nhà dân để chém

Máy dong miền Đông, dong miền Tây

Chỉ huy đã có ông quan thầy

Nghề chém như nghề Ngô Tổng thống

Nơi nào có máu thì đi ngay

Lối chém ngày xưa cũng lắm tuồng

Chém chui chém nhủi chả ra hồn

Như sợ mặt trời uống mất máu

Chém người phải trốn giữa mù sương

Ngô chém bây giờ rất hãnh diện

Thầy Mỹ về trông, quan khách đến

Máu người, Ngô để cho người xem

Không có mặt trời thì bật điện

Xem thêm:  Đừng buồn cô bé

Lũ báo nhà Ngô văn viết… mau

Bút ngâm trong máu đỏ đồng bào

Tâu rằng: Ngô chém rất… nhân vị

Toàn rặt sọ dừa dân… cần lao

Máy Ngô đi trước, mồm theo sau

Mồm phun đỏ máu câu từng câu

Khen: Ngô như yêu máu

Máu rơi một sắc, văn trăm màu

Lại ca: thầy Mỹ xưa cho bom

Giờ cho máu chém siêu linh hồn

Xương người vây trắng dinh Ngô ở

Máu người thắp đỏ phố U-ôn

Tiếng vọng trong gió:

Xứ “ông” Diệm cộng hoà

Trăm sự đều của Mỹ

Máy chém thì… nhân vị

Sơn màu U.S.A.

Người Đi Tìm Hình Của Nước

Đất nước đẹp vô cùng. Nhưng Bác phải ra đi

Cho tôi làm sóng dưới con tàu đưa tiễn Bác

Khi bờ bãi dần lui làng xóm khuất

Bốn phía nhìn không một bóng hàng tre

Đêm xa nước đầu tiên, ai nỡ ngủ

Sóng vỗ dưới thân tàu đâu phải sóng quê hương

Trời từ đây chẳng xanh màu xứ sở

Xa nước rồi, càng hiểu nước đau thương

Lũ chúng ta ngủ trong giường chiếu hẹp

Giấc mơ con đè nát cuộc đời con

Hạnh phúc đựng trong một tà áo đẹp

Một mái nhà yên rủ bóng xuống tâm hồn

Trăm cơn mơ không chống nổi một đêm dày

Ta lại mặc cho mưa tuôn và gió thổi

Lòng ta thành con rối

Cho cuộc đời giật dây

Quanh hồ Gươm không ai bàn chuyện vua Lê

Lòng ta đã thành rêu phong chuyện cũ

Hiểu sao hết những tấm lòng lãnh tụ

Tìm đường đi cho dân tộc theo đi

Hiểu sao hết “Người đi tìm hình của Nước”

Không phải hình một bài thơ đá tạc nên người

Một góc quê hương nửa đời quen thuộc

Hay một đấng vô hình sương khói xa xôi

Mà hình đất nước hoặc còn hoặc mất

Sắc vàng nghìn xưa, sắc đỏ tương lai

Thế đi đứng của toàn dân tộc

Một cách vin hoa cho hai mươi lăm triệu con người

Có nhớ chăng hỡi gió rét thành Ba Lê

Một viên gạch hồng, Bác chống lại cả một mùa băng giá

Và sương mù thành Luân Đôn, ngươi có nhớ

Giọt mồ hôi Người nhỏ giữa đêm khuya?

Đời bồi tàu lênh đênh theo sóng bể

Người đi hỏi khắp bóng cờ châu Mỹ, châu Phi

Những đất , những trời nô lệ

Những con đường cách mạng đang tìm đi

Đêm mơ nước, ngày thấy hình của nước

Cây cỏ trong chiêm bao xanh sắc biếc quê nhà

Ăn một miếng ngon cũng đắng lòng vì Tổ quốc

Chẳng yên lòng khi ngắm một nhành hoa

Ngày mai dân ta sẽ sống sao đây?

Sông Hồng chảy về đâu? Và lịch sử?

Bao giờ dải Trường Sơn bừng giấc ngủ

Cánh tay thần Phù Đổng sẽ vươn mây?

Rồi cờ sẽ ra sao? Tiếng hát sẽ ra sao?

Nụ cười sẽ ra sao?

Ơi, độc lập!

Xanh biết mấy là trời xanh Tổ quốc

Khi tự do về chói ở trên đầu

Kìa mặt trời Nga bừng chói ở phương Đông

Cây cay đắng đã ra mùa quả ngọt

Người cay đắng đã chia phần hạnh phúc

Sao vàng bay theo liềm búa công nông

Luận cương đến Bác Hồ. Và Người đã khóc

Lệ Bác Hồ rơi trên chữ Lênin

Bốn bức tường im nghe Bác lật từng trang sách gấp

Tưởng bên ngoài, đất nước đợi mong tin

Bác reo lên một mình như nói cùng dân tộc

“Cơm áo là đây! Hạnh phúc đây rồi!”

Hình của Đảng lồng trong hình của Nước

Phút khóc đầu tiên là phút Bác Hồ cười

Bác thấy:

dân ta bưng bát cơm mồ hôi nước mắt

Ruộng theo trâu về lại với người cày

Mỏ thiếc, hầm than, rừng vàng, bể bạc

Không còn người bỏ xác bên đường ray

Giặc nước đuổi xong rồi. Trời xanh thành tiếng hát

Điện theo trăng vào phòng ngủ công nhân

Những kẻ quê mùa đã thành trí thức

Tăm tối cần lao nay hoá những anh hùng

Nước Việt Nam nghìn năm Đinh Lý Trần Lê

Thành nước Việt nhân dân trong mát suối

Mái rạ nghìn năm hồng thay sắc ngói

Những đời thường cũng có bóng hoa che

Ôi! Đường đến với Lênin là đường về Tổ quốc…

Tuyết Mat-xcơ-va sáng ấy lạnh trăm lần

Trong tuyết trắng như đọng nhiều nước mắt

Lênin mất rồi. Nhưng Bác chẳng dừng chân

Luận cương của Lênin theo Người về quê Việt

Biên giới còn xa. Nhưng Bác thấy đã đến rồi

Kìa, bóng Bác đang hôn lên hòn đất

Lắng nghe trong màu hồng, hình đất nước phôi thai

Nhật Kí Một Người Chữa Bệnh

Khóc chẳng ăn thua, anh hãy thử cười

Cười đuợc rồi, bỗng rơi tan tiếng khóc

Như một gói tiền cũ, không còn ai tiêu, phải vứt

Khi trong lòng đã đúc triệu đồng vui

Ta lấn từng nỗi đau như mùa chim lấn vành đai trắng

Lấn bệnh tật mà đi, máu đỏ lấn da xanh

Bốn bức tường vôi chận lấy đời mình

Ta cũng lấn. Nụ tầm xuân ra ánh sáng

Có hề gì! Mùa đông dù dài đẵng

Nhưng đã chờ hoa, thì hoa phải thắng

Tôi đang mở dần quyển sống từng trang…

2

Thơ ta đang giữa trận

Máu đổ nhiều nhưng nén tiếng kêu rên

Cho đến lúc cờ treo trên xác giặc

Vết thương kia, hãy quay lại khẽ nhìn

Lúc bấy giờ có muốn khóc cũng không còn khóc được

Cái chết đã chết rồi, cái sống bận đi lên…

3

Tôi tìm vui như tìm vàng trong quặng

Trong hầm sâu. Với một ngọn đèn thơ

Vào trong những lớp kim tâm hồn cay đắng

Quỷ quái chưa! Vẫn thấy lời ca sự sống đang chờ

Lòng ta, chửa bao giờ ta đi hết được

Đi hết lòng, tiếng khóc hóa lời ca

4

Hôm nay nói nổi vui còn mượn lời đau

Nam Bằng, Nam Ai, Bài chòi, Vọng cổ

Nhưng ngày mai tiếng hát kịp theo lòng

Thi lấy câu vui mà dệt đời hồng…

5

Bạn thương mến, đừng xua con chim nhỏ

Mỗi câu thơ đều muốn báo tin lành

Đều muốn trút hạt châu vàng khỏi cổ

Mỗi đêm tàn đều muốn hóa bình minh

Cánh lông dù lạnh lẽo hạt sương đêm

Nhưng sờ xem, dưới lông chim, chim vẫn ấm

Đừng đuổi thơ tôi, vì một chút chiều tà nào ngả bóng

Hãy kiên lòng, sẽ thấy nắng mai lên…

Xem thêm:  Bài thơ Gọi Nắng Cho Em – nhà thơ Phú Sĩ

6

Tôi đứng dưới nhành vui, còn bỡ ngỡ

Như em Kiều e lệ nép vào hoa

Nhưng ánh sáng tưng bừng nhỏ

Đón chàng Kim trong hạnh phúc chan hòa

7

Phan Đình Giót lấp lỗ châu mai từ buổi ấy

Nay còn che bao hỏa điểm trong hồn tôi

Che những đàn em sau mang mặt trời tiến tới

(Cho cả những ai trong đạn lửa muốn lùi!)

Bế Văn Đàn lấy thân làm giá súng

Súng thơ tôi, tôi kê lên xác đời anh

Tôi đâu dám tủi buồn quên nhiệm vụ

Mỗi câu thơ đều phải vượt lên mình

8

Dù chỉ còn hai giây anh đến gần cái chết

Dù tử thần gặm hết thịt đời anh

Anh còn đợi một tin vui về thống nhất

Lắng một khúc chèo trong buổi nhạc truyền thanh

Còn nắm chặt hơn bàn tay bè bạn nắm

Hối tiếc một câu văn chưa nói hết ý tình

Anh còn cầm cái sống trong tay như cành hoa chi chút

Cầm lòng yêu đời như một thanh gươm

Cầm như cờ xuân muôn thuở

Cầm tương lai như một ráng hồng

Dù chỉ là anh không bằng lòng chết

Dù chỉ là tiếng rủa nguyền bóng tối đến ăn anh

Trong phút ấy anh đã góp vàng trong cuộc sống

Đã dựng nên trăm đỉnh tháp yêu đời

Đã đạp đổ những núi dày bóng tối

Đem lòng anh bảo vệ lấy lòng tôi

9

Như con sông dệt phù sa trong rừng vắng

Những ngày qua nào có mất đi đâu

Ngày mai phù sa hát lên ngô vàng và nếp trắng

Ai quên ngày xe sợi nhỏ trong rừng sâu?

10

…Hồn thơ ơi em chớ sợ mất vàng

Nếu lòng em không bỏ phí qua thời gian

Nếu hạt lúa em trồng mang sức nóng

Chẳng ngày nào vô ích bay qua đâu

Ngày mai khi dòng nước đến trung châu

Phù sa sẽ vun hồng lên cuộc sống

Như chút quà em tặng, từ rừng sâu

Đời sẽ hiểu em, đời sẽ nhận

Đời sẽ ra hoa ra trái mỡ mầu

11

Thêm một ngày cho rừng biến thành than

Cho lớp đất phù sa thành sữa lúa

Cho lá dâu non dệt thành tơ lụa

cho lưỡi liềm cong mặt nguyệt nên tròn

Thêm một ngày, thêm một tháng, thêm một năm

Thêm tay ta, thêm lòng ta, thêm cuộc sống

Như bể lớn thở thêm từng lớp sóng

Như đất nước lành thêm sắc máu ở da non

12

Tôi nhặt từng hạt vàng sức khỏe rơi đi

Như mẹ già nhặt hạt thóc vàng đã đổ

Nhặt từng hạt máu mặt trời vứt bỏ

Từng giọt thi tài rơi vãi dưới chân đi

Cho đến lúc cơ thể lại tràn đầy sức khỏe

Phù sa hồng đôi má, đôi tay

Áp má cuộc đời, ta hít dài từng nhịp thở

Vin nhánh mùa xuân không phải cánh tay gầy

Lại đủ khí giới lên đường cùng đồng đội

Khí giới thôi ư? Còn cả lòng vui

Như nắng vàng đổ xuống đồng chói lọi

Như hương thơm đồng lúa ướp da trời

Khi được lúa, ta được cả chim trời đến hót

Hạnh phúc khi trở về, hạnh phúc hóa thành đôi

Nhớ Bế Văn Đàn

Ngã xuống ở Mường Pồn anh đâu biết có mùa cam

Anh chỉ thấy dây thép gai đồn giặc

Tôi yêu những người chửa hình dung ra hạnh phúc

Lúc đồng đội cần, dẫu chết chẳng từ nan

Nhớ Việt Bắc

Thôi nhớ hoa xong lại nhớ người

Chiến khu phương ấy trắng mây trời

Chửa về Tuyên Thái thăm tre trúc

Hãy đến sông Hồng ngóng nứa xuôi

Nỗi Đau Ngày Cũ

Thuở nước mất, nằm mơ còn thấy khóc

Nỗi đau đón đường cướp hết vàng ta

Lúc tỉnh dậy, chỉ đói nghèo là thực

Vàng mất rồi là vàng của trong mơ!

Ôi, Nga, Cô Gái Nga

Hòa tiễn Liên Xô bay đến rồi

Ta vui, hay ánh sáng trăng cười!

Như cô gái mở bừng đôi mắt

Trong buổi đầu, xuân ghé sát môi!

Tuổi nhỏ tay nào không với trăng?

Trái vàng ngon ngọt muốn tìm ăn!

Hoa vàng muốn bẻ cài lên tóc

Tháng đuổi năm xô, mộng nhỏ dần!

Đói khổ giam ta vào mặt đất

Buộc tay ta xuống giữa khô cằn

(Trăm bận tay còn đi chém giết)

Cánh tay dần cách mãi vầng trăng

Nghìn năm bất lực tay buông rủ

Ngã xuống trang thơ những bóng hằn!

Ta mơ trăng! trăng cũng đợi người!

Lạnh mùa đông đợi lộc đâm chồi

Mình riêng cô gái chưa sinh nở…

Thầm kín từng mong một sức trai

Sáng lặn đêm đà chồi dậy mọc

Trăng đi mỗi bước mỗi theo người

Chiếu chăn người, trăng tìm chia sẻ

Hạnh phúc người, trăng ghé đến soi

Bỗng xóa sạch triệu đời chia cắt

Con tàu thơ vũ trụ lên thăm

Xưa, ta hái nhành lan mặt đất

Nay, vin cành mai đẹp trong trăng

Ngoảnh mặt chào nơi thương mến cũ

Đi về những xứ có mây bay

Những nơi chửa tìm ra hạnh phúc

Ta đốt bừng lên Người!

Biết ơn tài sáng tạo Liên Xô

Đưa sóng lòng ta vượt cõi bờ

Ta đang reo giữa nghìn tinh thể

Ôi chị Hằng Nga, cô gái Nga!

Qua Hạ Long

Vịnh Hạ Long… Không một bóng rồng lên

Sóng vươn trăm dặm mình xanh biếc

Trời tháng sáu cười từng bể bạc

Từng bể hoa vỗ trắng thân thuyền

Thuyền tôi qua những ngai vàng nắng trổ

Những nàng vọng phu, đá cũng mong chồng

Núi vắng hơi người, chim đến ở

Cho lòng của đá cũng nguôi trông

Ôi có bay không

Đến những đảo xa, đến những đảo mờ

Ở đâu chưa đi thì lòng sẽ đến

Lúc trở về, lòng ngậm những cành thơ

Thuyền đi xa như thi sĩ, như anh hùng

Đi chiến đấu và ngợi ca Tổ quốc

Quay mũi lái cho bãi bờ sóng khuất

Nghe trên buồm trời bể hát mênh mông…

Tàu Đến

Kìa xem!

Tàu Tiệp Khắc màu đen, Dân chủ Đức màu xanh, Ba Lan sắc trắng

Tưởng đến đây, mỗi con cá kình kia ngàn vạn tấn

Đã phải bơi qua những bể sắc màu riêng

Ru-ma-ni, Bun-ga-ri kề nhau như chị như em

Hắc hải gửi cho ta những con tàu đồng tuổi lứa

Tàu Mông Cổ thân yêu về đây ngủ ngon trên sóng Bạch Đằng

Nhớ thảo nguyên lấy sóng này làm bãi cỏ

Tàu Trung Quốc một bên, một bên là Liên Xô, Mông Cổ nằm ở giữa

Như trên bản đồ ta đã nằm quen

Trung Quốc! Anh đem tiếng hát Tân Cương của bạn trồng nho say lòng người thợ mỏ

Những người công nhân Hoa kiều Phúc Kiến, Quảng Đông chào đời mới vừa lên trong nước cũ

Và khi sàn tàu Liên Xô bừng điện vũ

Thì trong cuộc đời thường, ai dễ chịu nằm yên?

Mỗi hòn than đều muốn thành ngọn lửa

Mỗi vật nhìn như lạ lại như quen…

Chào các tàu! Chào anh em

(Chào cả những người xa lạ

Đây là chỗ bán buôn, nên ta dễ dãi tâm hồn)

Kìa, mang nỗi buồn Glê-dốt đi xa

Tàu Hy Lạp có nghe chăng tiếng thét trên các tầng than đòi song tù A-ten mở cửa?

Tàu Nhật Bổn mặt trời từ nay không mọc lên trên vải nữa rồi

Ki-si sụp đổ!

Và tàu Pháp há mồm

Nhưng cờ đỏ sao vàng hải quân chẹn cổ

Há mồm mà chẳng dám ăn ai!

Xem thêm:  Sao Không Về Vàng Ơi ( Trần Đăng Khoa ) – Bài Thơ Hay Dành Cho Thiếu Nhi

Trăm con tàu đến từ trăm xứ sở

Đến đây bảo ta rằng: Ta đang làm chủ

Sóng trăm bãi lạ bờ xa theo tàu về vỗ xứ than này

Châu Á, châu Âu như đem đất mình dịch lại nơi đây

Nhớ ngày mới tiếp quản năm nao

Vắng ngắt các bến tàu

“Gia tài” bại trận Pháp để cho ta như thế đấy!

Than ế ẩm chửa ai mua, ứ đọng nằm chết dài trên các bến

Chỉ có đàn én gặp đàn hải âu

Con sò thăm con hến

Chỉ có trời xanh chen bọt trắng

Xác sứa, xác tôm phơi đầy sau mỗi ngấn thủy triều…

Lác đác đã có đuốc soi cua của đôi người xưa lên tầng mà nay quay ra bể

Thiếu một chút kiên tâm, trong ám ảnh đói nghèo!

Tay poóc-tích cứng đờ dáng sắt, vì đã lâu sắt không còn cử động

Dây cần trục đưa tay bắt bóng mình dưới sóng

Rừng than già trong đất uể oải ngủ giấc ngủ rừng uể oải

Hình như không muốn vội thành than!

Vạn tấn nghìn tấn những con tàu trùng dương không lại nữa

Ai mua chi than vắt nắm quả bàng

(Chà! Còn cả cái vòng vây chiến lược bằng súng bằng vàng của Mỹ)

Thuyền mành, chỉ có thuyền mành buồm nâu thân gỗ

Như cái cò lặn lội bờ sông, chở than đi bán trong các xóm các làng qua bữa

Cho người thổi cơm trong bếp cơm con!

Trăm chuyến thuyền đi vẫn không mòn được núi than dài ế ẩm

Bờ bể đìu hiu lại quá đìu hiu

Thuyền đi rồi! Ở đây chỉ còn sóng bạc mỉa mây trời

Và núi than dài mỉa nắng!

“Tiền rừng bể bạc thế kia ư? Tổ quốc ta giàu đẹp thế kia ư?”

Đã thấy ló bàn tay gián điệp, phòng nhì phá hoại

Đã thấy đùn mây đen ở chỗ biếc chân trời

Đã thấy mủ cương lên ở nơi hồng sắc máu

Đã thấy chất cường toan rót chỗ chúng ta cười

***

Con tàu đầu tiên là chính kẻ ta mong

Liên Xô, con tàu của Đảng!…

Anh mở đường đi cho bao kẻ đi cùng

Vòng vây chiến lược bằng súng bằng vàng chân tàu anh đã xé

Vịnh Hạ Long in những bóng cờ hồng

Lũ lượt những con tàu trở lại

Như người tình nhân xưa cũ trở về

“Anh thèm ăn chất than em ấm nóng”

Nhớ từ sóng Hạ Long xanh biếc

Nhớ mùi hương hoa đại nhớ đi…

Nhớ mùa phượng ve ca theo sắc nắng

Nhớ phố phường xứ biển khói than che!

Nhưng than – nhớ nhất là than than đứng, than nằm,

than ngủ, than đi, than duỗi, than co, từng núi dài,

vỉa dài, không ai ngăn sức nổi!

Than béo, than gầy – mỡ màng như mỡ đông – như thịt đúc

Như miếng giò ngon, như đĩa xôi ngon

Như mật ong đen – như phù sa đen – từng mảng, từng tầng xén cắt…

Ôi! những nhà máy phương xa đà quen mỉệng xứ than này

Dù ăn trăm xứ than khác lạ lùng hơn, than của đất này không bỏ được

Trời xám châu Âu hay trời mờ Nhật Bổn

Đã từng quen trên mái xưởng, khói Hòn Gai…

Nói chi! Nói chi! Sau mười năm! Những con tàu còn muốn

thấy cỏ hoa và con người của một miền anh dũng

Những con người rót máu để nuôi than!

Chất than sẽ lên vinh quang như vòng hoa lao động che đầu người lao động

Chất than thơm một mùi hương sực nức

Dẫu còn mồ hôi, nhưng không còn nước mắt – không còn mùi mồ hôi nước mắt lầm than!

***

Sung sướng nhất vẫn là chào các anh các chị

Tàu phe ta! Than của chính phe ta!

Tàu đồng chí ăn miếng than đồng chí!

Cay đắng biết bao năm, mới có lúc bây giờ!

Chất than đây như chất máu vùng nhiệt đới

Nhiều hồng huyết cầu – nhiều ánh nắng – nhiều máu lửa mười năm chiến đấu

Sẽ làm nhà máy Vôn-ga hay Đa-nuýp

Điện hồng lên như trái tim hồng!

Cỏ non chờ anh! Đất ấm chờ anh! Quả thanh mai và

cành hoa sim núi chờ anh, hỡi người thuỷ thủ!

Cởi giầy ra cho chân anh dẫm lấy cỏ xanh non

Có phải đất này từ lúc nhân dân ta làm chủ

Cái sống ngọt ngào trong từng sợi cỏ

Một cành hoa cũng muốn giục môi hôn!

Anh áp tai vào mặt đất

Không cần có lỗ tai của nhà triết học

Cũng có thể nghe cuộc đời đi, lịch sử đang đi!

Tiếng dân tộc tôi từ ngày áo nâu chân đất

Nay đang thúc những con tàu, lái những guồng xe

Hay anh chỉ làm người yêu, làm nhà thi sĩ

Nghe cái dậy thì của than

Cái hổn hển của rừng

Cái dạt dào của bể

Cửa kho tàng đang mở

Sự sống giàu đang căng…

Những cái ấy cũng làm nên lịch sử…

Trái đào nào sinh ra, không vì miệng của người ăn?

Nối tiếp mạch thơ bài Trọn Bộ Tập Thơ “Ánh Sáng Và Phù Sa” – Chế Lan Viên (P2), chúng tôi đang dần vẽ nên bức tranh muôn màu muôn vẻ với nhiều đề tài khác nhau. Mời bạn cập nhật tiếp phần 4 ngay bài viết sau nhé. Cảm ơn các bạn đã theo dõi bài viết sau nhé!

Theo Thuvientho.com

Check Also

nhung bai tho ngan hay ve hoa dac sac nhat 310x165 - Những bài thơ ngắn hay về hoa đặc sắc nhất

Những bài thơ ngắn hay về hoa đặc sắc nhất

Trong thế giới tự nhiên có muôn vàn loài hoa khác nhau. Mỗi loài hoa …